Loop een supermarkt binnen en je ziet het meteen: “FIT”, “PROTEIN”, “NATUURLIJK”, “0%”, “BRON VAN VEZELS”, en ergens op de achtergrond fluistert een pak ontbijtgranen: “ik ben eigenlijk gewoon snoep, maar dan met een marketingbudget.” 😅
De vraag is dus: waarom komt de voedingsindustrie weg met zoveel misleidende producten? Niet omdat iedereen kwaadwillend is (oké, soms wel), maar vooral omdat regels, mazen, marketing en handhaving samen een perfect recept zijn voor… voedingsverwarring.
1) De wet kijkt naar woorden, marketing kijkt naar gevoelens
Etiketteringsregels gaan vaak over: klopt de ingrediëntenlijst, is de voedingswaarde aanwezig, zijn allergenen vermeld. Prima. Maar marketing speelt een ander spel: suggestie.
Als er op een koek “bron van vezels” staat, klopt dat misschien. Maar jouw brein vertaalt dat naar: “gezond koekje.” Dit heet een health halo: één positief label trekt een hele groene aura over het product, terwijl het totaalplaatje (suiker, calorieën, ultrabewerkt) hetzelfde blijft. 🌿✨
2) Portiegroottes: de truc met de mini-maat
Veel claims werken “per portie”. En wie bepaalt die portie? Juist. De fabrikant.
- “Slechts 99 kcal per portie” (portie = 2 crackers ter grootte van een postzegel)
- “Laag in suiker” (per portie, maar per 100 gram is het gewoon een suikerfeest)
Daarom is per 100 g / 100 ml vaak je beste vriend. Saai, maar betrouwbaar.
3) “Natuurlijk”, “ambachtelijk”, “light”: woorden zonder harde grenzen
Sommige termen klinken gezond, maar hebben geen strakke definitie of laten ruimte voor interpretatie. “Natuurlijk” kan nog steeds: veel suiker, veel zout, veel bewerking. “Light” betekent vaak: minder vet… maar soms extra suiker of verdikkers om het lekker te houden.
En “zonder toegevoegde suikers” kan prima samengaan met: geconcentreerd fruitsap, siropen of andere zoete trucs. Technisch waar, praktisch misleidend. 😉
4) Claims zijn toegestaan, maar het totaalplaatje blijft onderbelicht
Je mag op producten bepaalde voedingsclaims zetten als ze aan voorwaarden voldoen (bijv. “eiwitrijk” of “bron van vezels”). Het probleem: een product kan voldoen aan één claim en tóch overall matig zijn.
Dus krijg je repen met “20g protein” die stiekem ook “dessert met sportlettertype” zijn.
5) Handhaving is lastig (en vaak traag)
Zelfs als iets nét over de grens gaat, is handhaven ingewikkeld:
- toezichtcapaciteit is beperkt
- bewijslast en juridische discussies duren lang
- bedrijven hebben teams voor compliance en lobby (jij hebt… een boodschappenlijst)
Gevolg: veel marketing blijft “net binnen de lijntjes” of beweegt in het grijze gebied waar niemand zin heeft in een jarenlange strijd.
Hoe bescherm je jezelf (zonder food-anxiety)?
Een simpele Maels-checklist:
- Kijk per 100 g (niet per portie)
- Check de ingrediënten: staat suiker (of varianten) vroeg in de lijst? Dan weet je genoeg
- Laat je niet hypnotiseren door “protein”, “fit”, “natural”
- Hoe korter de lijst, hoe vaker het meevalt
- Vraag jezelf af: zou ik dit ook kopen zonder claims op de voorkant?
Wil je eten dat wél simpel en eerlijk voelt (zonder marketing-bingo)? Check de recepten op Maels.nl 🥦💪 en pak een e-book mee voor no-nonsense basics en weekplanning. Minder misleiding, meer echte voeding. 😉